Waarom Feyenoord (geen) kampioen wordt

Het Eredivisie-seizoen is inmiddels een aantal speelronden onderweg, en Feyenoord doet bovenin aardig mee. Of het team voor het eerst sinds 1999 de landstitel wint, zal moeten blijken. Er is al wel een aantal redenen waarom Feyenoord dit seizoen wel, of niet, eindelijk weer kampioen wordt. Alle data in dit artikel is na de eerste zes speelronden in de Eredivisie.

Data: Opta

WEL

1) Feyenoord speelt geen Europees voetbal

In tegenstelling tot titelconcurrenten PSV en Ajax speelt Feyenoord dit seizoen geen Europees voetbal. Dat is enorm jammer, maar kan in de strijd om het kampioenschap belangrijk worden. PSV en Ajax gaan zware maanden tegemoet, met een bijna permanent dubbelprogramma met zware wedstrijden in de Champions en Europa League tegen clubs als Manchester United, VFL Wolfsburg, Celtic en Fenerbahce, de Eredivisie en de KNVB Beker. Beide teams beschikken kwalitatief bovendien niet over hele brede selecties en vooral PSV steunt op een paar sterkhouders die schier onmisbaar lijken, zoals Andres Guardado en Luuk de Jong. Ajax-trainer Frank de Boer is daarnaast bewezen slecht in periodisering en kampt daardoor elk jaar met veel blessures van (belangrijke) spelers. Dat biedt kansen voor Feyenoord, zeker als in de tweede seizoenshelft de concurrenten vermoeid en minder fris geraken, en Feyenoord dat (hopelijk) niet is.

2) Feyenoord heeft een brede selectie

In de breedte heeft Feyenoord misschien wel de beste selectie van de Eredivisie. Elke positie is dubbel bezet met tamelijk ervaren Eredivisie-spelers. Valt Sven van Beek weg, kan Eric Botteghin, met ruime Eredivisie-ervaring, zijn plek innemen. De bank van Feyenoord is de sterkste van de Eredivisie. In tegenstelling tot voorgaande seizoenen kan Feyenoord blessures daardoor vrij goed opvangen, zonder in te boeten aan kwaliteit en af te moeten wijken van de beoogde speelwijze.

3) Feyenoord heeft een goede seizoensstart

Vorig seizoen kende Feyenoord een dramatisch slechte seizoensstart, waarbij het punten misliep die de club aan het einde van de competitie keihard nodig had om de derde plek veilig te stellen. Het seizoen ervoor verloor Feyenoord in de eerste wedstrijden punten die aan het einde van het seizoen het verschil tussen Coolsingel en kwalificatie voor de voorronde van de Champions League uitmaakten. Dit seizoen is het anders. Ondanks de nederlaag bij PSV en het gelijke spel bij Roda JC, zijn de 13 punten uit de eerste zes wedstrijden een vrij goed resultaat. Bovendien haalde Feyenoord negen punten meer dan uit dezelfde wedstrijden vorig seizoen. Voetballend mocht het dan niet fantastisch zijn geweest, er is in de rest van het seizoen nog genoeg tijd om dat wél aan de gang te krijgen.

4) Als de geschiedenis zich herhaalt…

In de jaren voordat Feyenoord in 1999 kampioen werd, eindigde de club achtereenvolgens (vanaf 1996) als derde, tweede en vierde. In de afgelopen drie seizoenen eindigde Feyenoord achtereenvolgens als…inderdaad, derde, tweede en vierde. Een andere parallel met het laatste kampioenschap is dat het team van toen bestond uit enkele late twintigers (Paul Bosvelt, Kees van Wonderen), middentwintigers met potentie (Jean-Paul van Gastel, Patrick Paauwe, Jerzy Dudek, Julio Ricardo Cruz), ervaring (Ulrich van Gobbel en Peter van Vossen) en redelijk jonge talenten (Jon-Dahl Tomasson en Bonaventura Kalou). De huidige selectie kent een vergelijkbare mix: ervaring (Dirk Kuyt, Karim El Ahmadi), late twintigers (Kenneth Vermeer, Eljero Elia, Eric Botteghin, Kazim-Richards, Jan-Arie van der Heijden), middentwintigers (Jens Toornstra, Michiel Kramer, Marko Vejinovic) en jonge talenten (Terence Kongolo, Sven van Beek, Rick Karsdorp).

NIET

1) Feyenoord heeft te weinig individuele klasse

Wel een sterke selectie, maar te weinig spelers die individueel een wedstrijd kunnen beslissen. Dat is de conclusie van Goalimpact over Feyenoord. Dit model, gemaakt door de Duitse natuurkundige Jörg Seidel, analyseert alle voetballers op dezelfde manier: wat is hun invloed op het doelsaldo van hun team als ze spelen? Daar komt een bepaalde score uit; hoe hoger, hoe positiever een speler het doelsaldo beïnvloedt, de gemiddelde GI van een speler is ongeveer 100. Middel alle individuele scores van spelers in een team, en je krijgt de GI (en in zekere zin de sterkte) van een selectie in beeld. Volgens het model, dat vrij accuraat is in haar voorspellingen, eindigt Feyenoord wat dat betreft dit seizoen als derde, na Ajax en PSV. De selectie is sterk, maar heeft te weinig individuele spelers die bovengemiddelde positieve impact op een wedstrijd kunenn hebben. Sterker, volgens Goalimpact nam de kracht van Feyenoord deze transferzomer juist iets af: van 121,7 naar 118,7, een afname van 2,5%. De impact van aankopen Jan-Arie van der Heijden (100,8) en Michiel Kramer (105,0) is betrekkelijk gemiddeld. Dirk Kuyt (132,9) en Eljero Elia (112,5) zijn daarentegen betere versterkingen, maar wegen nog niet op tegen het vertrek van Jordy Clasie (147,1) en Luke Wilkshire (136,4).

2) Feyenoord mist een complete spits

Michiel Kramer scoorde tegen Roda JC, maar speelde daarnaast een zwakke wedstrijd. Hij had de minste balcontacten van alle Eredivisie-spelers dat weekend, en als hij de bal had deed hij er weinig goeds mee. Meevoetballend voegt hij weinig toe aan Feyenoord, en qua aanvallende kwaliteiten evenmin: in zijn eerste vijf wedstrijden voor Feyenoord creëerde hij maar één kans, kwam slechts 60% van z’n passes aan, won hij slechts 40% van z’n luchtduels en slechts 33,3% van z’n totale aantal duels. Colin Kazim-Richards doet het op vrijwel al die factoren beter, maar hij schiet minder scherp dan Kramer: 78% van Kramer’s schoten was op doel tegenover 50% van Kazim’s schoten. Dat verklaart ook waarom Kramer al twee keer scoorde (twee kopgoals, overigens), en Kazim pas één keer. Geen van beide spitsen is van het niveau dat een kampioensploeg nodig heeft: Kramer is meevoetballend ronduit zwak, maar scoort wel af en toe. Kazim kan in het positiespel veel beter mee en heeft meevoetballend veel meer waarde voor Feyenoord, maar scoort veel moeilijker. Anass Achahbar was vorig seizoen zowel meevoetballend als scorend goed. Maar hij lijkt vooralsnog geen kans te krijgen…

3) De totale aanval van Feyenoord is tamelijk zwak

Maar het probleem is niet alleen de centrumspits: de totale aanval van Feyenoord is vrij zwak. Dirk Kuyt komt enorm veel voor het in het spel van Feyenoord (met 277 passes na 6 wedstrijden meer dan Kramer, Kazim en Basacikoglu bij elkaar), maar daarin ligt deels ook het probleem: hij komt aanvallend weinig in het spel voor. Kuyt schiet zelden op goal (4 schoten, waarvan 3 penalty’s!), creëert weinig kansen (3) en gaf nog geen enkele assist. Bilal Basacikoglu is iets effectiever: 5 gecreëerde kansen (in minder speeltijd dan Kuyt), één assist en vier passes die tot een kans of assist leidden. Teams die meer kansen creëren scoren vaker, winnen meer wedstrijden en maken daarom meer kans op het kampioenschap. Feyenoord creëert veel te weinig kansen. Dat er in de eerste wedstrijden desondanks werd gewonnen was mooi, maar geenszins een garantie dat dit het hele seizoen zo blijft, omdat in zo’n klein aantal wedstrijden geluk een grote rol kan spelen. Over een langere periode zal het gebrek aan kansen niet tot meer overwinningen leiden, maar naar meer gemiddelde prestaties (het principe van regressie naar het gemiddelde) – en dat is geen overwinning. De zwakte van dit Feyenoord ligt dan ook, net als vorig seizoen, vooral in de aanval. En net als vorig seizoen voegen ook de middenvelders aanvallend vrijwel niets toe. Dat zou opgelost kunnen worden door Marko Vejinovic minder verdedigend te laten spelen (hij speelt enorm verdedigend), Karim El Ahmadi juist iets terug te schuiven en Tonny Vilhena als aanvallende spelmaker te laten spelen.

4) Feyenoord is tactisch dogmatisch

Een ander belangrijk probleem dat Feyenoord moet zien te tackelen wil het een reële kans maken op het kampioenschap, is het dogmatische hanteren van dezelfde tactiek; 4-3-3, met twee aanvallende middenvelders en twee tamelijk klassieke buitenspelers. Tegen Roda JC had de ploeg van Giovanni van Bronckhorst moeite met de 4-4-2 van de thuisclub, maar werd er niet adequaat op gereageerd; het team bleef in 4-3-3 spelen, terwijl de backs en buitenspelers zich geen raad wisten met de flanken van de Limburgers. Gio had ervoor kunnen kiezen Eljero Elia te vervangen door Tonny Vilhena, die vervolgens als aanvallende middenvelder moest gaan spelen, met Jens Toornstra en Karim El Ahmadi als halfspelers, Marko Vejinovic als verdedigende middenvelder en Dirk Kuyt en Michiel Kramer als spitsen. Maar dat deed Gio niet. Het zijn misschien de twijfels van een beginnende coach, maar hij houdt erg vast aan gemaakte keuzes en durft vooralsnog weinig risico te nemen/keuzes te maken. Wanneer de speelwijze van een tegenstander daarom vraagt moet je kunnen schakelen naar een andere tactiek om een wedstrijd alsnog positief te beslissen.

Er moet nog veel, heel veel verbeteren wil Feyenoord echt mee gaan doen om het kampioenschap. Het team moet gaan profiteren van potentiële vermoeidheid bij de concurrenten, maar bovenal haar eigen spel op orde zien te krijgen, door wat spelerswisselingen te maken die de ploeg aanvallend sterker maken. Dat is met de huidige spelersgroep best mogelijk, maar vraagt wel om het durven maken van keuzes die de staf in de eerste zes wedstrijden nog heeft vermeden.

Dit artikel verscheen in de oktober-uitgave van Hand in Hand

Advertisements

2 gedachtes over “Waarom Feyenoord (geen) kampioen wordt

  1. Feyenoord wordt geen kampioen, omdat ze niet hun wil op kunnen leggen aan de meeste “gewone” tegenstanders. Dirk Kuyt maakt Feyenoord geen kampioen en met Kramer heb ik vaak het idee dat Feyenoord maar met 10 man voetbalt.

  2. Nou, we zijn een paar maanden verder…
    Klopt aardig allemaal. Gio is door een diep dal gegaan met zijn jongens. Wel in de bekerfinale, toch ook niet verkeerd. Ajax of PSV staat aan het einde van de rit sowieso met lege handen, dus zo gek is het nog niet eens gegaan. Derde plaats is heel wel mogelijk.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s